Magazine Issue: 77 juni 2005 2005

Raciale genezing

Jay Walljasper

De periode van etnische strijd loopt in Amerika op haar eind

Jay Walljasper | 77 juni 2005 issue
Deze woorden, die ik neerkrabbel op de treinreis naar huis, markeren het eerste jaar van mijn column voor Ode. Tot mijn eigen verbazing heb ik voornamelijk over Amerika geschreven; ik heb pogingen gedaan om de politieke richting van mijn thuisland aan de rest van de wereld uit te leggen, aan mijn medeburgers en aan mijzelf.

Een jaar geleden stelde ik me vrolijk voor dat ik deze pagina zou gebruiken als een ontdekkingstocht naar nieuwe ideeën over hoe we onze planeet tot een groenere, meer compassievolle en vreugdevolle plek kunnen maken. Jammer genoeg ben ik me gaan realiseren dat de invloed van dit soort nobele initiatieven vaak ingeperkt wordt door de mentaliteit en daden die uit het Witte Huis komen. Eén van de meest recente bewijzen hiervan: uitgerekend de man die documenten heeft opgesteld waarin het martelen van krijgsgevangenen wordt gerechtvaardigd, is door de regering van Bush benoemd tot hoofd van het Ministerie van Justitie.

Momenteel vragen veel Amerikanen zich af wat de rest van de wereld ervan denkt als zij naar het spektakel van de Amerikaanse politiek kijkt. De mensen die ik in Europa ontmoet zijn altijd beleefd, maar ook duidelijk in hun bezorgdheid – die soms grenst aan paniek – over hoe het er in mijn land voorstaat.

Ik deel in hun zorgen over de toekomst van Amerika. Militaire en economische dominantie houden je maar een beperkte tijd onoverwinnelijk. Op een dag zullen landen uit andere werelddelen ‘aan slag zijn’, om maar het harde Amerikaanse metafoor te gebruiken.

Natuurlijk is de overweldigende angst in Amerika dat ‘9/11’ de voorbode was van de dingen die komen gaan. Daarom won de stoere-kerel-houding van Bush hem zijn herverkiezing. Maar mijn persoonlijke ervaring van 9/11 suggereert een andere toekomst voor Amerika. Ik hoorde voor het eerst over de terroristische aanvallen op het WTC en het Pentagon van een oudere Afrikaans-Amerikaanse man die op de stoep voor mijn huis liep. Ik zal nooit vergeten dat hij, met tranen in zijn ogen, zei: ‘Dat zijn onze mensen’. Voor iemand zoals ik, opgegroeid in de tijd van de rassensegregatie, waarin ik de zwarte jongeren uit mijn buurt zelden buiten het basketbalveld ontmoette, was zijn reactie een krachtige boodschap van eenheid.

Ik voelde iets soortgelijks in de lentelucht hangen tijdens de afgelopen paar dagen, toen ik met mijn gezin op vakantie was in Chicago. Toen ik daar zelf woonde, in het begin van de jaren tachtig, domineerden raciale spanningen overal in de stad het leven, van het kantoor van de burgemeester tot aan de straathoek in de wijk. Nu heerst er veel meer een vredig gevoel. Racisme zal er nog steeds zijn, maar gelukkig ligt het wat dieper onder de oppervlakte, alhoewel de economische ongelijkheid door iedereen goed waar te nemen is. De stad die in 1966 door Martin Luther King op beroemde wijze werd opgegeven tijdens zijn campagne voor burgerrechten lijkt een transformatie te hebben ondergaan.

Als ik vandaag de dag rondreis door Amerika krijg ik het hoopvolle gevoel dat de 400-jarige periode van etnische strijd en racisme langzaam op haar eind loopt. Zelfs sommige van de meest invloedrijke conservatieve politici in Washington, aan wie ik zo’n hekel aan heb, zijn zelf Afrikaans-Amerikaans of Latijns-Amerikaans. Ik weet het, dat is een rare manier om vooruitgang te meten, maar wel een significante in een land wiens geschiedenis zo verweven is met raciale scheidslijnen.

Ik ben een onverbeterlijke optimist, die genoeg van zijn land houdt om het aan hoge criteria af te meten, dus ik kan het niet helpen dat ik geloof dat dit ontdooien van oude antagonismen een nieuwe koers voor Amerika zal uitstippelen, die zich zelfs tot aan het buitenlands beleid zal uitstrekken. Wanneer Amerikanen van alle rassen elkaar als individuen, vrienden en bondgenoten leren accepteren, zal deze nieuwe houding uiteindelijk onze visie op de rest van de wereld veranderen. De wortels van ons destructieve wantrouwen van de wereld zijn te vinden in het diepe wantrouwen tegenover de ‘anderen’ in ons eigen land. De genezing van deze oude wonden zal Amerika’s visie op zijn rol in de wereld veranderen.

Add a comment

What is 7 + 5 ?
Please leave these two fields as-is:
Please answer this question to help us combat spam.

Huidig Nummer

TheOptimist162_cover


Bekijk alle

Evenementen en cursussen

Tags